Όταν ο δικτάτορας Γεώργιος Παπαδόπουλος ήρθε στη Βέροια και μίλησε στo Ρολόι

Μαύρη επέτειος: 59 χρόνια από το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου

Η 21η Απριλίου 1967 αποτελεί μια από τις πιο σκοτεινές τομές στη νεότερη ιστορία της Ελλάδας. Με το πραξικόπημα των συνταγματαρχών ανετράπη βίαια η δημοκρατική τάξη και ανεστάλη η ομαλή πολιτική πορεία της χώρας. Επιβλήθηκε στρατιωτικός νόμος, καταλύθηκαν συνταγματικά δικαιώματα και εφαρμόστηκε εκτεταμένη λογοκρισία στον Τύπο, τις τέχνες και τη δημόσια έκφραση.

Χιλιάδες πολίτες συνελήφθησαν, εξορίστηκαν ή φυλακίστηκαν για τα πολιτικά τους φρονήματα, ενώ η παρακολούθηση και ο έλεγχος της κοινωνικής ζωής έγιναν συστηματικά εργαλεία διακυβέρνησης. Η επταετία της δικτατορίας απομόνωσε διεθνώς την Ελλάδα και υπονόμευσε θεσμούς και κοινωνικές ισορροπίες, με αποκορύφωμα το 1974 την κυπριακή τραγωδία που άφησε ένα βαθύ και διαρκές τραύμα.

8 Μαρτίου 1969 – Πλατεία Ωρολογίου, Βέροια (με πληροφορίες από την σελίδα «Παλιές Φωτογραφίες της Βέροιας» στο facebook)

Πριν από 57 χρόνια, η Βέροια, αλλά και ολόκληρη η χώρα ζούσε την Χούντα των Συνταγματαρχών. Ήταν 8 Μαρτίου του 1969, όταν ο Γιώργος Παπαδόπουλος επισκέφθηκε τη Βέροια και πραγματοποίησε πολιτική ομιλία στην Πλατεία Ωρολογίου.

Ο δικτάτορας ανέβηκε στο μπαλκόνι ενός κτιρίου που αγναντεύει την πλατεία, έχοντας δίπλα του, φανατικούς υποστηρικτές και δημοσιογράφους που κάλυπταν την εκδήλωση. Κάτω, κόσμος μαζεύτηκε για να δει από κοντά και να ακούσει έναν άνθρωπο που χωρίς δημοκρατική νομιμοποίηση, κατάφερε να ανέβει τα σκαλιά της εξουσίας και να ορίζει τις τύχες ενός έθνους. 

Η Βέροια εκείνη την ημέρα γίνεται μέρος μιας περιοδείας του καθεστώτος, μιας στιγμής όπου η εξουσία επιδιώκει να επιβεβαιώσει την παρουσία της, σ' όλες τις γωνιές της περιφέρειας.

Η φωτογραφία καταγράφει την ομιλία του Γεώργιου Παπαδόπουλου, οποίος υπεραμύνθηκε της πολιτικής και των αποφάσεων του και θα έμενε στην εξουσία για ακόμη 5 χρόνια. Το μπαλκόνι γίνεται σύμβολο απόστασης, η πλατεία, χώρος παρακολούθησης και επίδειξης ισχύος.

Κι όμως, μέσα στο κάδρο, πέρα από τα πρόσωπα και τις χειρονομίες, διακρίνεται κάτι πιο βαθύ, η μνήμη μιας πόλης που πέρασε από εκείνη την σκοτεινή περίοδο και συνέχισε στην Μεταπολίτευση.