.jpg)
%20%CE%95%CE%9E%CE%9F%CE%99%CE%9A%CE%9F%CE%9D%CE%9F%CE%9C%CE%A9%202025%209-frame.gif)
Τον Δεκέμβριο του 2024 επιτεύχθηκε η εμπορική συμφωνία μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Mercosur, με στόχο τη δημιουργία μιας ενιαίας αγοράς σχεδόν 800 εκατομμυρίων καταναλωτών. Η συμφωνία προβλέπει την κατάργηση δασμών σε ποσοστό άνω του 91% των αγαθών, την απελευθέρωση του εμπορίου και την ενίσχυση των επενδύσεων μεταξύ των δύο πλευρών.
Για την ΕΕ, η Mercosur αποτελεί μια σημαντική αγορά εξαγωγών, ενώ η συμφωνία φιλοδοξεί να άρει εμπορικούς φραγμούς, να διευκολύνει την πρόσβαση σε πρώτες ύλες και να περιορίσει πρακτικές προστατευτισμού. Ωστόσο, η θετική αυτή αφήγηση συνοδεύεται από σοβαρές ανησυχίες.
Η συμφωνία έχει δεχθεί έντονη κριτική για τις πιθανές περιβαλλοντικές επιπτώσεις της, τον αθέμιτο ανταγωνισμό που ενδέχεται να προκαλέσει για τους ευρωπαίους αγρότες και την έλλειψη ουσιαστικών μηχανισμών διασφάλισης της βιωσιμότητας. Ιδιαίτερα προβληματική θεωρείται η ασυμμετρία μεταξύ των κοινωνικών, περιβαλλοντικών και υγειονομικών προτύπων παραγωγής εντός και εκτός ΕΕ.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση, αν και αποτελεί τον μεγαλύτερο εξαγωγέα γεωργικών και διατροφικών προϊόντων παγκοσμίως, με εξαγωγές που ξεπέρασαν τα 230 δισ.ευρώ ετησίως την περίοδο 2020–2023 παραμένει ταυτόχρονα σημαντικός εισαγωγέας, με εισαγωγές ύψους 160 δισ. ευρώ. Το γεγονός αυτό καταδεικνύει ότι η ΕΕ δεν είναι αυτάρκης, ενώ εισάγει προϊόντα είτε λόγω έλλειψης παραγωγής είτε λόγω χαμηλότερου κόστους.
Οι ευρωπαίοι αγρότες καλούνται να τηρούν αυστηρά πρότυπα παραγωγής, τα οποία συχνά δεν ισχύουν στις χώρες της Mercosur. Φυτοϋγειονομικές πρακτικές και βιοτεχνολογίες που απαγορεύονται στην ΕΕ επιτρέπονται σε τρίτες χώρες, δημιουργώντας σημαντικές ανισότητες στο κόστος και στις μεθόδους παραγωγής. Παρότι η ΕΕ δεν δέχεται μη συμμορφούμενα προϊόντα, η συνολική ασυμμετρία παραμένει.
Υπό αυτές τις συνθήκες, οι ανησυχίες των ευρωπαίων και κατ' επέκταση των ελλήνων αγροτών είναι εύλογες. Ο φόβος περαιτέρω αύξησης του κόστους παραγωγής και απώλειας ανταγωνιστικότητας απειλεί τη βιωσιμότητα του πρωτογενούς τομέα, ιδίως για τους μικρομεσαίους παραγωγούς.
Παρά τις προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη στήριξη του αγροτικού τομέα, οι προβλεπόμενες διασφαλίσεις δεν φαίνεται να επαρκούν απέναντι σε μια τόσο άνιση αναμέτρηση. Όπως επισημαίνεται στην Έκθεση του Στρατηγικού Διαλόγου της ΕΕ για τη Γεωργία (2024), η ευρωπαϊκή γεωργία πρέπει να καταστεί πιο ανθεκτική, βιώσιμη, ανταγωνιστική και δίκαιη θέση που, σύμφωνα με την Πρόεδρο της Επιτροπής, θα αποτελέσει τη βάση της νέας Κοινής Γεωργικής Πολιτικής μετά το 2025.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, αντιλαμβανόμενη την ανησυχία που υπάρχει στον πρωτογενή τομέα πρότεινε την Τρίτη 6/1/2026 να δοθεί στα κράτη-μέλη πρόωρη πρόσβαση σε μέρος των αγροτικών κονδυλίων από τον προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034 δηλαδή ποσό περίπου 45 δις. ευρώ, ώστε να στηριχθούν οι αγρότες, προκειμένου να μειώσει την δυσφορία των ευρωπαίων αγροτών.
Τελικά όμως η συζήτηση γύρω από τη συμφωνία ΕΕ–Mercosur υπερβαίνει τα όρια του πρωτογενούς τομέα. Αγγίζει τον πυρήνα της στρατηγικής κατεύθυνσης της Ευρώπης σε ένα μεταβαλλόμενο γεωοικονομικό περιβάλλον και εντείνει τη δυσπιστία μεγάλων κοινωνικών ομάδων απέναντι στις ευρωπαϊκές αποφάσεις.
Χωρίς ουσιαστική σύγκλιση κανόνων, αποτελεσματικούς μηχανισμούς ελέγχου και πραγματική προστασία της ευρωπαϊκής γεωργίας, η συμφωνία κινδυνεύει να καταγραφεί όχι ως ευκαιρία, αλλά ως ένα ιστορικό στρατηγικό λάθος.
Η συμφωνία έχει δεχθεί έντονη κριτική για τις πιθανές περιβαλλοντικές επιπτώσεις της, τον αθέμιτο ανταγωνισμό που ενδέχεται να προκαλέσει για τους ευρωπαίους αγρότες και την έλλειψη ουσιαστικών μηχανισμών διασφάλισης της βιωσιμότητας. Ιδιαίτερα προβληματική θεωρείται η ασυμμετρία μεταξύ των κοινωνικών, περιβαλλοντικών και υγειονομικών προτύπων παραγωγής εντός και εκτός ΕΕ.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση, αν και αποτελεί τον μεγαλύτερο εξαγωγέα γεωργικών και διατροφικών προϊόντων παγκοσμίως, με εξαγωγές που ξεπέρασαν τα 230 δισ.ευρώ ετησίως την περίοδο 2020–2023 παραμένει ταυτόχρονα σημαντικός εισαγωγέας, με εισαγωγές ύψους 160 δισ. ευρώ. Το γεγονός αυτό καταδεικνύει ότι η ΕΕ δεν είναι αυτάρκης, ενώ εισάγει προϊόντα είτε λόγω έλλειψης παραγωγής είτε λόγω χαμηλότερου κόστους.
Οι ευρωπαίοι αγρότες καλούνται να τηρούν αυστηρά πρότυπα παραγωγής, τα οποία συχνά δεν ισχύουν στις χώρες της Mercosur. Φυτοϋγειονομικές πρακτικές και βιοτεχνολογίες που απαγορεύονται στην ΕΕ επιτρέπονται σε τρίτες χώρες, δημιουργώντας σημαντικές ανισότητες στο κόστος και στις μεθόδους παραγωγής. Παρότι η ΕΕ δεν δέχεται μη συμμορφούμενα προϊόντα, η συνολική ασυμμετρία παραμένει.
Υπό αυτές τις συνθήκες, οι ανησυχίες των ευρωπαίων και κατ' επέκταση των ελλήνων αγροτών είναι εύλογες. Ο φόβος περαιτέρω αύξησης του κόστους παραγωγής και απώλειας ανταγωνιστικότητας απειλεί τη βιωσιμότητα του πρωτογενούς τομέα, ιδίως για τους μικρομεσαίους παραγωγούς.
Παρά τις προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη στήριξη του αγροτικού τομέα, οι προβλεπόμενες διασφαλίσεις δεν φαίνεται να επαρκούν απέναντι σε μια τόσο άνιση αναμέτρηση. Όπως επισημαίνεται στην Έκθεση του Στρατηγικού Διαλόγου της ΕΕ για τη Γεωργία (2024), η ευρωπαϊκή γεωργία πρέπει να καταστεί πιο ανθεκτική, βιώσιμη, ανταγωνιστική και δίκαιη θέση που, σύμφωνα με την Πρόεδρο της Επιτροπής, θα αποτελέσει τη βάση της νέας Κοινής Γεωργικής Πολιτικής μετά το 2025.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, αντιλαμβανόμενη την ανησυχία που υπάρχει στον πρωτογενή τομέα πρότεινε την Τρίτη 6/1/2026 να δοθεί στα κράτη-μέλη πρόωρη πρόσβαση σε μέρος των αγροτικών κονδυλίων από τον προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034 δηλαδή ποσό περίπου 45 δις. ευρώ, ώστε να στηριχθούν οι αγρότες, προκειμένου να μειώσει την δυσφορία των ευρωπαίων αγροτών.
Τελικά όμως η συζήτηση γύρω από τη συμφωνία ΕΕ–Mercosur υπερβαίνει τα όρια του πρωτογενούς τομέα. Αγγίζει τον πυρήνα της στρατηγικής κατεύθυνσης της Ευρώπης σε ένα μεταβαλλόμενο γεωοικονομικό περιβάλλον και εντείνει τη δυσπιστία μεγάλων κοινωνικών ομάδων απέναντι στις ευρωπαϊκές αποφάσεις.
Χωρίς ουσιαστική σύγκλιση κανόνων, αποτελεσματικούς μηχανισμούς ελέγχου και πραγματική προστασία της ευρωπαϊκής γεωργίας, η συμφωνία κινδυνεύει να καταγραφεί όχι ως ευκαιρία, αλλά ως ένα ιστορικό στρατηγικό λάθος.
Λίνα Τουπεκτσή
Γεωπόνος MSc
Yποψήφια Διδάκτωρ Παν. Θεσσαλίας
Η ανάλυση είναι προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά δεν επικεντρώνεται στο βασικό πρόβλημα που είναι η σχέση της νέα ΚΑΠ (Κοινή Αγροτική Πολιτική) που ετοιμάζεται για μετά το 2027 με την Mercosur.
ΑπάντησηΔιαγραφήΗ «νέα» ΚΑΠ (Κοινή Αγροτική Πολιτική) συναντά την πρόκληση της εμπορικής συμφωνίας με τη Mercosur, καθώς η ΕΕ δηλ το Ευρωκοινοβούλιο προσπαθεί να στηρίξει τους Ευρωπαίους αγρότες απέναντι στον φθηνότερο ανταγωνισμό (κρέας, σόγια κλπ προϊόντα) από τη Mercosur, προτείνοντας μέτρα όπως πρόωρη πρόσβαση σε κονδύλια της επόμενης ΚΑΠ (45 δις €) και ενισχύσεις για την ασφάλιση, αλλά οι αγρότες παραμένουν επιφυλακτικοί λόγω του άνισου ανταγωνισμού και των περιβαλλοντικών ανησυχιών.
Η νέα ΚΑΠ προσπαθεί να ισορροπήσει μεταξύ της εμπορικής φιλελευθεροποίησης της τροφής (Mercosur) και της στήριξης του ευρωπαϊκού πρωτογενούς τομέα, αλλά η εφαρμογή της αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις λόγω των ανισοτήτων ανταγωνισμού.
Με απλά λόγια οι επιχειρηματικοί κολοσσοί τροφίμων οι οποίοι συνήθως έχουν στην υπηρεσία τους πρώην Ευρωπαίους Επιτρόπους και πρώην υψηλόβαθμα Στελέχη της ΕΕ πιέζουν και συχνά πετυχαίνουν εμπορικές συμφωνίες τροφίμων πχ Mercosur εκτός ΕΕ με σκοπό το απόλυτο κέρδος.
Η πρακτική αυτή είναι σίγουρο ότι είναι σε βάρος των ευρωπαίων αγροτών, κτηνοτρόφων και καταναλωτών. Όσο δεν συντονίζουν τις προσπάθειες διαμαρτυρίας και διεκδίκησης οι φορείς των αγροτών, κτηνοτρόφων, αλιέων, καταναλωτών κλπ όλης της ΕΕ ταυτόχρονα, τόσο θα κυριαρχούν οι μεγάλες εταιρείες κερδίζοντας χρήματα σε βάρος τους. Σήμερα δεν υπάρχει Πανευρωπαϊκό Συντονιστικό Όργανο Αγροτών κλπ ώστε να συντονίζει τους Ευρωπαίους Αγρότες κλπ σε τέτοια μεγάλα προβλήματα και αυτό εκμεταλλεύονται οι εταιρείες, προωθώντας τα θέλω τους και τα υπερκέρδη τους.
Τώρα ξέρετε...
Νομίζω ότι έτσι εξηγούνται πολλά, όπως γιατί δεν πέτυχε το Ευρωπαϊκό Σύνταγμα που θα έφερνε την σύγκλιση των λαών της Ευρώπης. Οι Εταιρείες είναι αυτές που φοβούνται την ενοποίηση της Ευρώπης και όχι οι λαοί της.
ΔιαγραφήΓια ποιο λόγο δεν υπάρχει πανευρωπαϊκό συντονιστικό όργανο αγροτών;Ασυνεννοησία,ανοησία,χαμηλό μορφωτικό επίπεδο;Μήπως πρέπει να αναβιώσει η αλήστου μνήμης ΠΑΣΕΓΕΣ ( εδώ γέλασα πολύ );
ΔιαγραφήΣτον (Ανώνυμος8 Ιανουαρίου 2026 στις 5:52 μ.μ.)
ΔιαγραφήΟ κυριότερος λόγος που δεν συνεργάζονται οι παραγωγικές τάξεις, οι εργαζόμενοι, οι καταναλωτές κλπ μεταξύ τους στο πλαίσιο της ΕΕ είναι η μη ψήφιση του Ευρωσυντάγματος το οποίο συντάχθηκε το 2004 αλλά δεν ψηφίστηκε ποτέ απο τις χώρες μέλη της ΕΕ. Η πρώτη χώρα που το πολέμησε ηταν το ΗΝΩΜΈΝΟ ΒΑΣΊΛΕΙΟ και μετά η ΓΑΛΛΊΑ και η ΟΛΛΑΝΔΊΑ. Φυσικά πίσω απο αυτό το πολιτικό σαμποτάζ ηταν οι ΗΠΑ και οι πολυεθνικές εταιρείες οι οποίοι ήθελαν την ΕΕ διαιρεμένη, σε ολα τα επίπεδα.
Αν όμως είχε ψηφιστεί το Ευρωσύνταγμα η ΕΕθα ηταν ομοσπονδία κρατών και όλα θα ηταν αλλιώς και σαφώς καλύτερα.
Η ανησυχία για τις επιπτώσεις της συμφωνίας ΕΕ–Mercosur στον πρωτογενή τομέα είναι θεμιτή. Ωστόσο, η παρουσίαση της συμφωνίας ως «στρατηγικού λάθους» προϋποθέτει παραδοχές που δεν επιβεβαιώνονται πλήρως από τα θεσμικά δεδομένα.
ΑπάντησηΔιαγραφήΠρώτον, κανένα αγροδιατροφικό προϊόν δεν εισέρχεται στην ευρωπαϊκή αγορά χωρίς συμμόρφωση με τα υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά πρότυπα της ΕΕ. Η συμφωνία δεν αίρει ούτε υποβαθμίζει το ευρωπαϊκό πλαίσιο ασφάλειας τροφίμων. Επομένως, ο ισχυρισμός περί εισαγωγής προϊόντων «χαμηλότερων προδιαγραφών» δεν τεκμηριώνεται κανονιστικά.
Δεύτερον, η Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει ο ισχυρότερος παγκόσμιος εξαγωγέας αγροδιατροφικών προϊόντων, με σταθερό εμπορικό πλεόνασμα. Το γεγονός ότι εισάγει ορισμένες πρώτες ύλες δεν συνιστά ένδειξη αδυναμίας, αλλά χαρακτηριστικό μιας ανοιχτής οικονομίας που επιδιώκει διαφοροποίηση προμηθειών και σταθερότητα εφοδιασμού.
Τρίτον, η συμφωνία προβλέπει ποσοστώσεις και ρήτρες διασφάλισης για ευαίσθητα προϊόντα. Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι αν υπάρχουν μηχανισμοί προστασίας, αλλά αν θα εφαρμοστούν έγκαιρα και αποτελεσματικά, ζήτημα που αφορά την πολιτική βούληση και τον έλεγχο εφαρμογής – όχι την ίδια τη συμφωνία ως αρχή.
Τέλος, η ευρωπαϊκή γεωργία βρίσκεται ήδη σε φάση αναδιάρθρωσης λόγω περιβαλλοντικών, τεχνολογικών και δημογραφικών πιέσεων. Η απόδοση όλων των μελλοντικών προβλημάτων στη Mercosur απλουστεύει υπέρμετρα μια σύνθετη πραγματικότητα και απομακρύνει τη συζήτηση από τις πραγματικές μεταρρυθμίσεις που απαιτούνται.
Η συζήτηση, επομένως, δεν πρέπει να γίνεται με όρους φόβου ή απόλυτης απόρριψης, αλλά με όρους στρατηγικής επιλογής, αυστηρής εποπτείας και στοχευμένης στήριξης των παραγωγών. Μόνο έτσι η ευρωπαϊκή γεωργία μπορεί να παραμείνει βιώσιμη και ανταγωνιστική σε ένα μεταβαλλόμενο διεθνές περιβάλλον.
Δηλαδή όλοι οι αγρότες σε όλη την ΕΕ δεν καταλαβαίνουν το συμφέρον τους (στη Γαλλία έκλεισαν στην αψίδα του θριάμβου) και το κατάλαβες εσύ, και μάλιστα ότι το συμφέρον τους είναι με την εμπορική συμφωνια Mercosur ;
ΔιαγραφήΣοβαρέψου.
Τρεις λαλούν και δυο χορεύουν. Ο κόσμος να φάει δεν έχει εεεεεεε
ΑπάντησηΔιαγραφήΩς συνηθως οι εισαγωγικες Ελιτ να οικονομησουν χρημα εις βαρος των χωρων της Ευρωπης....
ΑπάντησηΔιαγραφή